انجمن بین المللی ایران شناسی ، که با اختصار AIS شناخته می شود، یکی از مهم ترین نهادهای علمی و غیرانتفاعی در حوزه ایران شناسی است. انجمن بین المللی ایران شناسی در سال ۱۹۶۷ در ایالات متحده آمریکا تأسیس شد و از آن زمان تاکنون به عنوان یک سازمان پیشرو در زمینه پژوهش های مرتبط با فرهنگ، تاریخ، زبان و جامعه ایران فعالیت می کند. مرکز اصلی این انجمن در دانشگاه تورنتو، پردیس سنت جورج در کانادا قرار دارد و تحت مدیریت دکتر نغمه سهرابی و دکتر ریوان سندلر به عنوان مدیر اجرایی اداره می شود. AIS نه تنها به عنوان یک پل ارتباطی بین پژوهشگران و دانشجویان ایران شناس عمل می کند، بلکه با انتشار نشریه معتبر «ایران پژوهی» و برگزاری کنفرانس های بین المللی، نقش کلیدی در ترویج دانش ایران شناسی ایفا می نماید.
اهمیت این انجمن در این است که به عنوان یک سازمان علمی و تخصصی، به ارتقاء استانداردهای پژوهشی و آموزشی در حوزه ایران شناسی می پردازد و زمینه های همکاری و تبادل علمی میان پژوهشگران سراسر جهان را فراهم می آورد. در این مقاله به بررسی تاریخچه، اهداف، فعالیت ها و اعضای این انجمن پرداخته و نقش آن را در پیشبرد مطالعات ایران شناسی به تفصیل شرح خواهیم داد.
دراین مقاله با انتشارت دیارنامگ خواهیم خواند:
تاریخچه انجمن بین المللی ایران شناسی
انجمن بین المللی ایران شناسی در سال ۱۹۶۷ به عنوان یک جامعه علمی در ایالات متحده آمریکا تأسیس شد. هدف اصلی از ایجاد این انجمن، حمایت و گسترش مطالعات ایران شناسی در سطح جهانی بود. این سازمان اکنون بیش از هزار عضو فعال در سراسر دنیا دارد که از دانشگاه ها، مراکز پژوهشی و مؤسسات مختلف به آن پیوسته اند. دکتر نغمه سهرابی، رئیس کنونی انجمن، از دانشگاه برندایس، هدایت این نهاد را بر عهده دارد.
در سال ۱۹۷۳، انجمن تحت عنوان یک شرکت نوع B در ایالت نیویورک به ثبت رسید که این امر به آن امکان داد به صورت رسمی و قانونی به فعالیت های علمی و پژوهشی خود ادامه دهد. ساختار مدیریتی این انجمن شامل یک شورای انتخابی و یک شورای اجرایی است که تصمیم گیری های کلان را بر عهده دارند. یکی از دستاوردهای مهم AIS، انتشار نشریه «ایران پژوهی» است که به عنوان یکی از معتبرترین مجلات علمی در حوزه ایران شناسی شناخته می شود و به بررسی موضوعات متنوعی از جمله تاریخ، ادبیات، فرهنگ و جامعه ایران و مناطق مرتبط می پردازد.
در سال ۲۰۰۵، این انجمن کمیته ای ویژه به نام آزادی های فکری و علمی (AIS-CAIF) را تشکیل داد تا حمایت از آزادی بیان و پژوهش در میان اعضای خود و جامعه علمی ایران شناسی را تقویت کند. همچنین، وضعیت معافیت مالیاتی AIS در ایالات متحده، زمینه ای را فراهم کرده است تا حامیان مالی بتوانند کمک های خود را به این انجمن با مزایای مالیاتی انجام دهند. این نکات تاریخی و ساختاری نشان دهنده اهمیت و پویایی AIS در عرصه بین المللی است.
اعضای انجمن بین المللی ایران شناسی
اعضای انجمن بین المللی ایران شناسی شامل طیف گسترده ای از پژوهشگران، دانشجویان، استادان دانشگاه و متخصصان حوزه ایران شناسی از سراسر جهان هستند. این تنوع اعضا به انجمن کمک می کند تا دیدگاه های مختلف را در مطالعات خود وارد کند و پژوهش های بین رشته ای را توسعه دهد. اعضا از دانشگاه ها و مؤسسات معتبر در اروپا، آمریکا، آسیا و خاورمیانه به این انجمن تعلق دارند و با همکاری یکدیگر، به پیشرفت مطالعات ایران شناسی کمک می کنند.
کمیته اجرایی فعلی انجمن متشکل از مدیر تورج اتابکی، مدیر اجرایی و خزانه دار ریوان سندلر، و سردبیر مجله همایون کاتوزیان است. در طول سال ها، مدیران برجسته ای همچون مهرزاد بروجردی، هوشنگ اسفندیار شهابی و جانت آفاری نیز در مدیریت این انجمن نقش داشته اند که هر یک سهم قابل توجهی در توسعه و تثبیت جایگاه AIS در عرصه بین المللی ایفا کرده اند. رؤسای انجمن نیز به صورت دوره ای انتخاب می شوند و هر یک با دیدگاه های نوآورانه خود، به گسترش دامنه فعالیت ها و افزایش تأثیرگذاری انجمن کمک کرده اند. از جمله روسای برجسته می توان به نغمه سهرابی، کامرون میکل امین و تورج داریایی اشاره کرد. همچنین باید از مدیران گذشته این انجمن احسان یار شاطر و محمد توکلی طرقی نام برد.
AIS به عنوان یک سازمان پیشرو، نه تنها به مطالعه تاریخ و فرهنگ ایران می پردازد بلکه به مسائل معاصر اجتماعی، سیاسی و اقتصادی ایران نیز توجه دارد و از طریق برنامه های آموزشی و جوایز علمی، نسل جدیدی از ایران شناسان را پرورش می دهد. این انجمن با چشم اندازی روشن و برنامه ریزی دقیق، همچنان به عنوان یکی از منابع اصلی و معتبر در حوزه ایران شناسی شناخته می شود و در آینده نیز به گسترش مرزهای دانش در این حوزه ادامه خواهد داد.
اهداف انجمن بین المللی ایران شناسی
انجمن بین المللی ایران شناسی اهداف متعددی را دنبال می کند که محور اصلی آن ها، ارتقاء دانش و پژوهش در حوزه ایران شناسی است. از جمله اهداف مهم این انجمن می توان به ترویج و حمایت از پژوهش های علمی در زمینه تاریخ، زبان، ادبیات، هنرها و فرهنگ ایران اشاره کرد. این انجمن تلاش می کند تا استانداردهای علمی و آموزشی در این حوزه را به سطحی بالاتر ارتقاء دهد و روش های نوین تحقیق و آموزش را به کار گیرد.
یکی دیگر از اهداف کلیدی AIS، تسهیل ارتباط و همکاری های بین المللی میان پژوهشگران و دانشگاه ها است. این انجمن با ایجاد شبکه های علمی و برگزاری کنفرانس های بین المللی، فضایی فراهم می کند که محققان بتوانند یافته های خود را به اشتراک بگذارند و از تجربیات یکدیگر بهره مند شوند. همچنین، AIS به حفاظت و ترویج فرهنگ و تاریخ ایران اهمیت ویژه ای می دهد و به مطالعه جامع جامعه ایران، از جمله وضعیت سیاسی، اقتصادی و اجتماعی معاصر نیز می پردازد. انتشارات دیارنامگ باید به این موضوع اشاره کند که آثار بزرگی از احشان یار شاطر، محمد توکلی طرقی و همایون کاتوزیان مدیران این انجمن در زمینه کتاب تاریخ در سایت موجود دارد.
برگزاری نشست های تخصصی و انتشار مقالات علمی بخشی از فعالیت های مستمر این انجمن است که به ارائه دیدگاه های نوین در حوزه ایران شناسی کمک می کند. افزون بر این، AIS به حمایت از آزادی پژوهش و بیان در میان اعضای خود و دیگر پژوهشگران ایران شناس متعهد است و با ایجاد کمیته های ویژه، این ارزش ها را حفظ می کند.
فعالیت های انجمن بین المللی ایران شناسی
انجمن بین المللی ایران شناسی طیف گسترده ای از فعالیت های علمی و فرهنگی را به منظور تحقق اهداف خود انجام می دهد. یکی از مهم ترین این فعالیت ها، انتشار نشریات علمی و فصلی است که در آن ها جدیدترین تحقیقات و یافته های ایران شناسان منتشر می شود. این نشریات به عنوان منابع معتبر علمی در دانشگاه ها و مراکز پژوهشی سراسر جهان شناخته شده اند. برگزاری کنفرانس ها و سمینارهای دوسالانه، از دیگر فعالیت های برجسته AIS است که فرصتی را برای پژوهشگران فراهم می آورد تا تازه ترین دستاوردهای خود را در زمینه های مختلف ایران شناسی ارائه دهند و با همکاران خود تبادل نظر کنند. همچنین، انجمن شبکه هایی از پژوهشگران را ایجاد و پشتیبانی می کند که همکاری های علمی میان اعضا را تسهیل می نماید.
AIS برنامه های آموزشی و کارگاه های تخصصی را نیز برگزار می کند تا دانشجویان و پژوهشگران جوان را برای ورود به عرصه ایران شناسی آماده سازد. این انجمن با همکاری نهادهای علمی مختلف، امکان دسترسی به منابع و امکانات پژوهشی را برای اعضای خود فراهم می آورد. از جمله جوایز مهمی که توسط AIS اهدا می شود، می توان به جایزه کتاب سعیدی-سیرجانی اشاره کرد که هر دو سال یک بار به بهترین پژوهش در حوزه ایران شناسی تعلق می گیرد. این جایزه به یاد علی اکبر سعیدی سیرجانی، تاریخ نگار و منتقد ادبی برجسته، به پژوهشگرانی که در زمینه های نوآورانه و شجاعانه فعالیت می کنند، اعطا می شود. همچنین، جایزه دستاورد عمر، جایزه کتاب احسان یارشاطر و جایزه لطیفه یارشاطر از دیگر افتخاراتی هستند که به پژوهشگران برجسته تعلق می گیرند و نقش مهمی در تشویق پژوهش های عمیق و با کیفیت دارند.
){kind=link}